Tuesday 30 March 2021




Vyasa at Janamejaya's Sacrifice

Sounaka said:—I have thus recited to you the entire Harivamsha with all its Parvas as recounted by Vyasa's disciple. May this endless history of Hari's family, nectar-like and destructive of all sins, please us. O you endued with patience, because this history is pleasant to ears it has greatly gladdened our hearts. Afterwards, O Sauti, what did the king Janamejaya do on the termination of the Sarpayajna after listening to this most excellent history (1-3)?

Souti said:—Hear, I will describe to you all what the king Janamejaya did listening to this most excellent history after the termination of the Sarpayajna. When this sacrifice was finished Parikshit's son Janamejaya collected materials for the celebration of a horse-sacrifice. Then inviting the Ritwikas, priests and preceptors he said:—"I am desirous of celebrating a horse-sacrifice. Do ye dedicate these horses" (4-6).

Thereupon informed of the object of Parikshit's son Janamejaya, of indefatigable energy, the virtuous-souled Krishna Dwaipāyana, the foremost of the omniscient, all on sudden came there for witnessing (the sacrifice). Beholding the great Rishi Veda-Vyasa arrive there the king Janamejaya offered him Arghya, a seat and water for washing his feet according to the rules laid down in Sastras. O Shounaka, after they had both taken their seats the courtiers, from all sides, began to discourse on diverse Vedic themes. After they had finished their discourses, king Janamejaya said to the great Muni Veda-Vysa, the grand-father of the Pandavas and his own great grand-father (7–10):—"The story of the Mahabharata, having many meanings and abounding in Srutis, is exceedingly pleasant to ears. It was finished as if in a moment. The history, which spreads glories and gives fame like unto milk in a conch-shell, has been beautifully recorded by thee. As a man is not satisfied with ambrosia and bliss of heaven, so I am not with listening to the stories of the Mahabharata. Thou art omniscient, O Brahman and therefore I accost thee whether Rajasuya was not the cause of the destruction of the Kurus. It appears to me that as many unconquerable kings meet with death at the time of revolution so the Rajasuya Yajna was ordained for battle. I have heard that when this Rajasuya was undertaken by Soma it was followed by the war of which Taraka was the root. Afterwards when Varuna undertook this great sacrifice it was followed by the war between gods and Asuras. When the royal saint Harishchandra undertook this sacrifice it was followed by the battle Adivaka in which many Kshatriyas were killed. Last of all when the worshipful Pandavas undertook this most arduous sacrifice it was followed by the great Bhārata war. O great sir, why did you not all put a stop to that Rajasuya Yajna the root of the world-destroying war? It is difficult to celebrate this sacrifice well with all its branches. When one of the branches of a sacrifice is neglected it leads to the destruction of people. Thou art the grand-father of our ancestors, their first lord and art cognizant of the past and future. Thyself living as their guide why did those intelligent kings, as if having none to govern them, and deviating from the paths of morality, commit sin?" (11-23).

Vyasa said:—O king, forsooth urged on by Destiny those kings acted against the established usages and customs. They did not ask me any thing about the future. And, I too did not tell them any thing unasked. Besides I was not capable of counteracting the future result, for none can with stand the work of Destiny. I will describe to you the future subject about which you have questioned me. But Destiny is now very powerful. And even listening to my words you will not be able to carry them out. Either through fear or zeal you will not be able to stand in the ways of a man for it is impossible to overcome predestination. The Sruti lays down that the Kshatriyas should celebrate Ashwamedha, the foremost of sacrifices. On account of the greatness of that sacrifice Vāsava will violate your Ashwamedha. O king, even if you are capable of withstanding Vāsava either by your manliness or through the will of the Providence you should not celebrate such a sacrifice. However you, Sakra, or the presiding priests will commit no sin thereby for Destiny is all-powerful. Ordained by Destiny Brahmā will obstruct the termination of Indra's sacrifice. In the course of time and according to the will of the Providence creation will come to an end with the termination of a cycle and the Brāhmanas will sell the fruits of sacrifices. Therefore know this universe mobile and immobile, as being subject to Destiny (24-32).

Janamejaya said:—O reverend sir, tell me, what cause will arrive for putting a stop to the horse-sacrifice. Hearing it I will desist (33).

Vyasa said:—O king, the cause thereof will be the ireful curse of a Brāhmana. You may fare well if you try to avoid it. O slayer of enemies, as long as the world will last, the Kshatriyas will not be able to collect materials for your horse-sacrifice (34–35).

Janamejaya said:—Aswamedha will be stopped by the power of the fiery curse of a Brāhmana, but I will be the instrument thereof. Indeed I am filled with fear and shame. How will a man like myself, the performer of many good deeds, like unto a bird, tied with a noose, flying into the sky, engage in such a cursed work, and exert to live? If I engage in such a work, through me a rite, practised from generation to generation, will be spoiled. Console me, saying that the horse-sacrifice will again be undertaken (by kings) (36–38).

Vyasa said:—As an energy, counteracted by another, lives in it, so the Aswamedha sacrifice, although stopped, will exist in the gods and Brāhmanas. Leading the life of a soldier, some descendants of Kashyapa will again revive this horse-sacrifice in the Kali-Yuga. O king, as the hour of universal dissolution brings into being many evil portends such as white planets so a Brāhmana, born in his race, will revive this sacrifice in the cycle of Kali. This sacrifice will bestow proper fruits on men celebrating it and they will range at the gate of the end of the cycle encircled by the Rishis. From that time the senses of men will not renounce the fruits of the pristine good works and will not be attached to them in this world. A highly subtle religion, deviating from the duties of the four orders, and having charity at its root only, the offspring of the time, will flourish. Practising austerities to a small extent men, O Janamejaya, at the end of this cycle will acquire spiritual powers. Thus blessed they will practise pious rites (39–45)"

Source: https://archive.org/details/AProseEnglishTranslationOfHarivamsh

Previous | Source | Tamil Translation | Next


அக்ரூரன் அக்னி அங்கிரஸ் அசமஞ்சன் அதிதி அதிரதன் அநிருத்தன் அந்தகன் அரிஷ்டன் அருந்ததி அர்ஜுனன் அனு அஜபார்ஷன் அஜமீடன் அஸ்தி ஆபவர் ஆயு ஆரியா தேவி ஆஹுகன் இந்திரன் இளை உக்ரசேனன் உக்ராயுதன் உசீநரன் உதங்கர் உத்தவர் உபரிசரவசு உமை உல்பணன் உஷை ஊர்வசி ஊர்வர் ஏகலவ்யன் ஔர்வர் கக்ஷேயு கங்கை கசியபர் கண்டரீகர் கண்டாகர்ணன் கண்டூகன் கதன் கபிலர் கமலாதேவி கம்ஸன் கருடன் கர்க்கர் கர்ணன் காதி காந்திதேவி கார்த்தவீர்யார்ஜுனன் காலநேமி காலயவனன் காலவர் காளியன் கிருஷ்ணன் குசிகன் குணகன் குணவதி கும்பாண்டன் குரோஷ்டு குவலயாபீடம் குவலாஷ்வன் கூனி கைசிகன் கைடபன் கோடவி சகடாசுரன் சக்ரதேவன் சங்கன் சததன்வன் சத்யகர்ணன் சத்யகர்மன் சத்யபாமா சத்ருக்னன் சத்வதன் சந்தனு சந்திரவதி சந்திரன் சம்பரன் சரஸ்வதி சனத்குமாரர் சன்னதி சாணூரன் சாத்யகி சாந்தீபனி சாம்பன் சால்வன் சிசுபாலன் சித்திரலேகை சித்திராங்கதன் சிருகாலன் சிவன் சுக்ரன் சுசீமுகி சுநாபன் சுனீதன் சூரன் சூரியன் சைசிராயணர் சௌதி டிம்பகன் தக்ஷன் தசரதன் தந்தவக்ரன் தமகோஷன் தரதன் தன்வந்தரி தாரை திதி திதிக்ஷு திரிசங்கு திரிவிக்ரை திருமிலன் திரையாருணன் திலீபன் திவோதாஸன் துந்து துந்துமாரன் துருவன் துர்வாசர் துஷ்யந்தன் தூம்ரவர்ணன் தேவகன் தேவகி தேவாவ்ருதன் தேனுகன் நந்தன் நந்தி நரகாசுரன் நரசிம்மன் நஹுஷன் நாரதர் நாராயணன் நாராயணி நிகும்பன் நிசுந்தன் நித்ராதேவி நீபன் பஞ்சஜனன் பத்மாவதி பத்ரன் பப்ரு பயோதன் பரசுராமர் பரதன் பரத்வாஜர் பலராமன் பலி பாணன் பார்வதி பானு பானுமதி பிரதீபன் பிரத்யும்னன் பிரபாவதி பிரமர்த்தனன் பிரம்மதத்தன் பிரம்மன் பிரலம்பன் பிரவரன் பிரஸேனன் பிரஹலாதன் பிராசேதஸ் பிராப்தி பிருது பிருதை பிருஹதாஷ்வன் பிருஹஸ்பதி பீஷ்மகன் பீஷ்மர் புதன் புரூரவன் பூதனை பூமாதேவி பூரு பூஜனி பௌண்டரகன் மதிராதேவி மது மதுமதி மயன் மனு மஹாமாத்ரன் மாயாதேவி மாயாவதி மார்க்கண்டேயர் மித்ரஸஹர் முசுகுந்தன் முரு முருகன் முஷ்டிகன் யசோதை யது யயாதி யுதிஷ்டிரன் ரஜி ராமன் ருக்மவதி ருக்மி ருக்மிணி ரேவதி ரைவதன் ரோஹிணி லவணன் வசிஷ்டர் வராகம் வருணன் வஜ்ரநாபன் வஸு வஸுதேவன் வாமனன் வாயு விகத்ரு விசக்ரன் விதர்ப்பன் விப்ராஜன் விப்ருது வியாசர் விரஜை விருஷ்ணி விஷ்ணு விஷ்வாசி விஷ்வாமித்ரர் விஷ்வாவஸு விஸ்வகர்மன் வேனன் வைசம்பாயனர் வைவஸ்வத மனு ஜயந்தன் ஜராசந்தன் ஜனமேஜயன் ஜனார்த்தனன் ஜஹ்னு ஜாம்பவான் ஜியாமோகன் ஜ்வரம் ஸகரன் ஸத்யபாமா ஸத்யவிரதன் ஸத்ராஜித் ஸத்வான் ஸஹஸ்ரதன் ஸ்ரீதாமன் ஸ்ரீதேவ ஸ்வேதகர்ணன் ஹம்சன் ஹயக்ரீவன் ஹரி ஹரியஷ்வன் ஹரிஷ்சந்திரன் ஹிரண்யகசிபு ஹிரண்யாக்ஷன்